Wpływ grupy rówieśniczej na dziecko daje się zaobserwować już u małych szkrabów, które oddziałują na siebie wzajemnie w przedszkolu. Wówczas interakcje są podejmowane głównie  dla zabawy. Kiedy dziecko idzie do szkoly, staje się członkiem nowej formalnej grupy – klasy szkolnej. Koledzy z klasy wpływają na proces kształtowania się osobowości dziecka.

 

 

Atmosfera w klasie zależy między innymi od :

  • poziomu zintegrowania klasy,
  • norm grupowych,
  • stosunków między dziećmi,
  • pozycji i ról poszczególnych członków grupy rówieśniczej.

     Znaczenie rówieśników uwypukla się w okresie dorastania, kiedy słabnie autorytet rodziców, a głównym punktem odniesienia dla własnych zachowań stają się koledzy i koleżanki.

Grupa rówieśnicza, obok nauczycieli i rodziców, stanowi jedno z głównych źródeł mechanizmów socjalizacyjnych. Szczególnie ze zdaniem kolegów liczą się dojrzewający. Młodzież spędza coraz więcej czasu poza domem, z kolegami, którzy dostarczają wzorców myślenia, wpływają na preferencje i wybory. Grupa rówieśnicza, z którą nastolatek silnie się identyfikuje, może decydować o stylu ubierania się czy wyborze słuchanej muzyki. Istnieje wiele różnych grup społecznych, w których dziecko odbywa swoisty trening interpersonalny. Swoje umiejętności społeczne ćwiczy w klasie szkolnej, na boisku, w paczce osiedlowej, grupie sportowej, tanecznej.

Na bazie relacji z rówienikami kształtuje się obraz własnej osoby i samoocena, zależna między innymi od pozycji zajmowanej w grupie.

Kontakty z rówieśnikami pełnią istotną

rolę w życiu każdego dziecka.

Pozytywna:

-      grupa zaspokaja potrzeby, których nie zaspokajają rodzice czy nauczyciele (akceptacji, aprobaty i uznania);

-       uczestnik grupy ma okazję poczuć się pożyteczny i kształtować poczucie sprawstwa;

-       wzmacnia samoocenę, staję się dla kogoś ważny;

-       daje możliwość kreatywnego spędzania czasu wolnego, zorganizuje ten czas, rozwija towarzyskość;

-       zdolność empatii, solidarność, uczy dyskrecji;

-       pobudza do rozwoju własnych zainteresowań i ćwiczą konstruktywną rywalizację.

Negatywna:

ü          - w grupie młody człowiek zaczyna się buntować i domagać się większego zakresu swobody;

ü          - grupy destrukcyjne mogą wypaczyć jakość funkcjonowania w społeczeństwie, zachęcać do czynów antyspołecznych, łamania norm;

ü          -  sprzyja testowaniu rzeczywistości, używek;

ü           -  może nadawać nieodpowiednie autorytety.

Rodzicu bądź czujny i wyznaczaj granice oraz drogowskazy, które w przyszłości staną się podstawą dla moralności.

  • Ważnym elementem w zapobieganiu negatywnych zachowań dzieci, jest zaspokajanie ich podstawowych potrzeb;
  • Dobre stosunki w rodzinie rodzą w dziecku poczucie emocjonalnego bezpieczeństwa, natomiast niewłaściwy stosunek rodziców można uznać za główne źródło kłopotów wychowawczych.
  • Brak czasu, akceptacji, odtrącenie jest powodem kłopotów dziecka – ucieczką do grupy rówieśniczej, która nie zawsze jest pozytywna.
  • Nadmierne kary i nie docenianie osiągnięć dzieci wpływają na ich postawy buntu, zachowania agresywne, kłótliwość i słabe wyniki w nauce.
  • Poczucie bezpieczeństwa i uznanie przez rodziców w dużym stopniu wiąże dziecko z rodziną, nie jest ono nadmiernie narażone na wpływy grupy.
  • Postawa nadmiernie wymagająca, rodzice krytyczni wymagają od dzieci dużych osiągnięć i nigdy nie są z nich zadowoleni. Nie liczą się z indywidualnymi predyspozycjami dziecka, chcą je kształtować według z góry założonego wzoru. Jeśli wymagania są za wysokie wpływa to na niską samoocenę dziecka. Nadmierna surowość rodziców może wywołać bunt i agresję.
  • Ogromnie ważna jest mądra miłość, akceptacja i poszanowanie dziecka w znacznym stopniu niwelują one pojawiające się negatywne zachowania dziecka. Dziecko nie może mieć ani za mało ani za dużo swobody.
  • Krytyka nauczycieli w obecności dziecka, jest błędem dzieci głośno dzielą się swoimi opiniami z rówieśnikami co wpływa na obniżenie autorytetu. Nie uznając autorytetów dzieci nie poddają się oddziaływaniom wychowawczym.
  • Rodziny w których istnieje przemoc, stosowanie używek dają negatywny przykład dzieciom, które łatwiej powielają błędy rodziców. Mogą one również wstydzić się swojej rodziny i uciekać w grupę rówieśniczą.
  • Dobrze funkcjonujące rodziny także mogą borykać się z problemem używek wśród dzieci, należy wówczas szybko zareagować aby próby nie utrwaliły się w nałogi. Profilaktyką są pozytywne wzorce płynące od rodziców, zapewnienie zajęć zgodnych z zainteresowaniami dzieci, które są objęte kontrolą wychowawczą i oczywiści tłumaczenie konsekwencji nałogów.
  • Bardzo ważna jest konsekwencja obojga rodziców, nie możemy jednego dnia za coś karać a innego to bagatelizować.
  • W okresie dorastania brak kontroli prowokuje do wykroczeń, prób i szukania granic rodzicielskiej tolerancji.
  • Na zachowania dzieci bardzo duży wpływ mają media należy kontrolować dzieci i uczyć selektywnego oglądania telewizji. Czas jaki dziecko poświęca na oglądanie i gry ma znaczny wpływ na jego skłonność do zachowań agresywnych.

Wychowanie dzieci to ciężka, męcząca, wyczerpująca i zarazem odpowiedzialna praca. Pamiętajmy, że to co damy swoim dzieciom zarówno, dobrego, jak i to co jest balastem – one przekażą dalej. Rodzicielstwo dostarcza ogromnej satysfakcji i wielu rzeczywistych radości. Dzieci są jakie są i od nas zależy jakimi się staną. Starania aby starali się dobrymi ludźmi – oto cel dla którego warto ponosić trudy codziennego życia i wychowania.